ENG
Facebook KSOW+ 
Facebook SIR 
Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – Państwowy Instytut Badawczy w Puławach, w szczególności Zakład Agroekologii i Ekonomiki, posiada ponad 30-letni dorobek w zakresie uprawy zbóż w systemie ekologicznym. Wyniki badań realizowanych m.in. w latach 2004–2024 były jednak rozproszone, co utrudniało ich wykorzystanie przez rolników i doradców.
Rosnąca liczba gospodarstw ekologicznych zwiększa zapotrzebowanie na łatwo dostępne, kompleksowe informacje. Jednocześnie cyfryzacja rolnictwa wymaga nowoczesnych form transferu wiedzy. Do 2024 roku brakowało narzędzia wspierającego decyzje w rolnictwie ekologicznym, analogicznego do rozwiązań dla rolnictwa konwencjonalnego.
W odpowiedzi opracowano aplikację internetową EKO-ZBOŻE, która wspiera rolników i doradców w ekologicznej produkcji zbóż. Aplikacja jest dostępna online pod adresem:
oraz na stronie IUNG-PIB w zakładce „Rolnictwo ekologiczne – systemy wsparcia decyzji”.
Podstawą opracowania programu była wiedza zgromadzona przez IUNG-PIB w trakcie realizacji projektów MRiRW dotyczących rolnictwa ekologicznego, udokumentowana w raportach, broszurach i instrukcjach wdrożeniowych. Wykorzystano również dostępne bazy danych i serwisy, m.in. listy nawozów i biostymulatorów prowadzone przez IUNG-PIB oraz wykazy biopreparatów ochrony roślin opracowywane przez IOR-PIB. Instytut, współpracując z jednostkami takimi jak IOR-PIB, COBORU i ośrodki doradztwa rolniczego, dysponuje szeroką wiedzą, co umożliwia tworzenie i rozwój narzędzi cyfrowych wspierających decyzje rolników.
W 2024 r. opracowano moduły: „Jak zostać rolnikiem ekologicznym?” oraz „Uprawa pszenicy jarej”.
Rozwój aplikacji w roku 2025
W 2025 roku aplikacja była rozwijana w ramach zadania badawczego finansowanego ze środków budżetu państwa na rzecz rolnictwa ekologicznego. Projekt pt. „Uprawy polowe metodami ekologicznymi: badania w zakresie podnoszenia efektywności i wydajności w ekologicznej uprawie roślin rolniczych, ze szczególnym uwzględnieniem innowacyjnych rozwiązań zastępujących praktyki i środki produkcji niedozwolone w produkcji ekologicznej. Rozwój narzędzia wsparcia decyzji dla ekologicznej uprawy zbóż EKO-ZBOŻE (e-usługi dla rolnictwa ekologicznego)”, realizowany przez IUNG-PIB, pod kierownictwem prof. dr hab. Beaty Feledyn-Szewczyk, koncentrował się na rozszerzeniu funkcjonalności systemu.
Cel i metodyka badań
Celem projektu był rozwój aplikacji EKO-ZBOŻE poprzez dodanie modułów: agrotechnika owsa i jęczmienia, galeria filmów oraz sekcja Q&A.
Moduły opracowano na podstawie dorobku IUNG-PIB i współpracujących jednostek (m.in. IOR-PIB, COBORU), a następnie wdrożono w formie aplikacji webowej przez firmę Polbajt. Obejmują one kluczowe elementy agrotechniki, takie jak wymagania siedliskowe, dobór odmian, nawożenie, ochrona roślin i stosowanie biopreparatów.
Rezultaty
W ramach projektu:
- opracowano i wdrożono nowe moduły wiedzy dotyczące uprawy owsa i jęczmienia w systemie ekologicznym, bazujące głównie na publikacjach IUNG-PIB oraz innych instytucji naukowych.
- przygotowano elektroniczny poradnik dla użytkowników,
- opracowano 9 filmów instruktażowych,
- dodano moduł pytań i odpowiedzi obejmujący 12 zagadnień.
Znaczenie aplikacji w rolnictwie ekologicznym
Rozwój aplikacji EKO-ZBOŻE pokazuje, że w rolnictwie coraz częściej korzysta z nowych technologi wspierających zarządzanie produkcją. Dostęp do uporządkowanej wiedzy, materiałów szkoleniowych i praktycznych wskazówek może ułatwiać podejmowanie decyzji w gospodarstwie oraz zwiększać efektywność działań. Stanowi to przykład łączenia wiedzy naukowej z praktyką rolniczą, a rozwój tego typu rozwiązań potwierdza ich rosnące znaczenie w rolnictwie ekologicznym.
Źródło: IUNG-PIB