21 listopada 2025 r. Komisja Europejska zaprezentowała Strategię UE na rzecz odnowy pokoleniowej w rolnictwie. Jej celem jest wzmocnienie i aktywizacja młodego pokolenia rolników oraz zapewnienie długofalowej stabilności europejskiego systemu żywnościowego.
Powodem podjęcia działań są niekorzystne trendy demograficzne. Średni wiek rolnika w Unii Europejskiej wynosi obecnie 57 lat, a jedynie 12% prowadzących gospodarstwa ma mniej niż 40 lat. Dodatkowo tylko niewielki odsetek młodych rolników stanowią kobiety. W wielu regionach - szczególnie w krajach południowych - młodzi ludzie rezygnują z pracy w rolnictwie z powodu ryzyka klimatycznego, niedoborów wody i niestabilnych warunków produkcji.
Zdaniem Komisji bez skutecznej wymiany pokoleniowej trudno będzie utrzymać bezpieczeństwo żywnościowe, konkurencyjność sektora oraz tempo transformacji klimatycznej i cyfrowej.
Młodzi rolnicy motorem zmian
Nowe pokolenie coraz częściej inwestuje w nowoczesne technologie, rolnictwo precyzyjne i rozwiązania przyjazne środowisku. To właśnie młodzi rolnicy są postrzegani jako siła napędowa innowacji i rozwoju obszarów wiejskich.
Strategia zakłada, że rolnictwo powinno stać się zawodem atrakcyjnym, nowoczesnym i stabilnym finansowo. Celem jest podwojenie udziału młodych i nowych rolników – z 12% do 24% do 2040 roku. Państwa członkowskie mają przeznaczać co najmniej 6% budżetów rolnych na działania wspierające odnowę pokoleniową.
Trzy kierunki wsparcia
- Lepszy dostęp do ziemi i kapitału, m.in. poprzez preferencyjne kredyty i dotacje, ułatwienia w obrocie gruntami oraz utworzenie Europejskiego Obserwatorium Gruntów Rolnych. Młodzi rolnicy będą mogli skorzystać także z Pakietu Startowego dla Młodych Rolników z dofinansowaniem inwestycji nawet do 85%.
- Rozwój kompetencji i innowacji, obejmujący szkolenia, doradztwo, mentoring, transfer wiedzy między pokoleniami oraz udział w programach wymiany doświadczeń i inicjatywach badawczo-innowacyjnych.
- Zwiększenie atrakcyjności życia na wsi, poprzez inwestycje w usługi publiczne i infrastrukturę, w tym opiekę zdrowotną, transport, szerokopasmowy internet oraz rozwój lokalnej przedsiębiorczości.
Co dalej?
Komisja zapowiada stały dialog z młodymi rolnikami oraz regularne monitorowanie postępów wdrażania strategii. Pierwsze podsumowanie efektów planowane jest na 2029 rok. Każde państwo członkowskie będzie zobowiązane do przygotowania własnych działań wspierających odnowę pokoleniową.
Zapoznaj się z pełną wersją Strategii na stronie Komisji Europejskiej