Komisja Europejska, za pośrednictwem Europejskiej sieci WPR, opublikowała nowe wytyczne dotyczące oceny pozycji rolników w łańcuchu dostaw żywności.

Dokument ma pomóc państwom członkowskim lepiej ocenić, czy działania finansowane w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) rzeczywiście przekładają się na poprawę sytuacji producentów rolnych oraz w jakim stopniu wdrażane instrumenty rzeczywiście przyczyniają się do wzmacniania pozycji producentów rolnych.  

Łańcuch dostaw żywności obejmuje wiele podmiotów – od producentów rolnych, przez przetwórców i dystrybutorów, aż po handel detaliczny i konsumentów. Rolnicy często funkcjonują jednak jako najsłabsze ogniwo tego systemu, mając ograniczony wpływ na dostęp do rynk, na kształtowanie cen swoich produktów, warunki współpracy z odbiorcami czy udział w wartości dodanej powstającej na kolejnych etapach przetwarzania i dystrybucji żywności.

Wzmocnienie ich pozycji oznacza większe możliwości negocjacyjne, bardziej sprawiedliwy podział wartości dodanej oraz większą stabilność ekonomiczną gospodarstw. To z kolei przekłada się na odporność całego sektora rolnego i bezpieczeństwo żywnościowe.

W obecnym okresie WPR realizuje ten kierunek poprzez cel szczegółowy 3 (SO3), którego założeniem jest wzmocnienie pozycji rolników w łańcuchu żywnościowym. 

Wytyczne przypominają, że WPR a oferuje szereg narzędzi pozwalających zwiększyć siłę rynkową rolników. Należą do nich przede wszystkim organizacje producentów, rozwój współpracy pomiędzy gospodarstwami, uczestnictwo w systemach jakości żywności oraz wspieranie krótkich łańcuchów dostaw.

Działania te pozwalają producentom wspólnie planować sprzedaż, budować silniejszą pozycję negocjacyjną oraz uzyskiwać większą wartość dodaną ze swojej produkcji. W efekcie rolnicy mogą skuteczniej odpowiadać na wymagania rynku i lepiej wykorzystywać potencjał swoich gospodarstw.

Dokument rekomenduje, aby oceny były prowadzone z wykorzystaniem zarówno danych statystycznych, jak i opinii samych rolników oraz innych uczestników rynku. Połączenie analiz ekonomicznych z doświadczeniami praktyków ma umożliwić bardziej wiarygodną ocenę wpływu działań WPR na funkcjonowanie gospodarstw. 

Skuteczna ocena wpływu WPR na pozycję rolników ma istotne znaczenie dla projektowania kolejnych instrumentów wsparcia. Ocena ta pomaga wyjaśnić, dlaczego zaobserwowane rezultaty się zmaterializowały lub nie, wykraczając poza opis produktów polityki w celu określenia synergii i luk. 

Silniejsza pozycja producentów rolnych w łańcuchu dostaw żywności to nie tylko korzyść dla samych gospodarstw. To również większa stabilność rynku, bardziej zrównoważony rozwój sektora rolnego oraz lepsze warunki do budowania konkurencyjnego i odpornego systemu żywnościowego.

Zapraszamy do zapoznania się z pełnym opracowaniem dostępnym na stronie Europejskiej sieci WPR.

Źródło: Europesjka sieć WPR