Opracowanie i wdrożenie metody optymalizującej transport indyków od hodowców do zakładu drobiarskiego

Przemieszczanie zwierząt rzeźnych należy do najtrudniejszych zadań realizowanych w sektorze agrobiznesu. W powszechnej opinii specjalistów powinno to być realizowane zgodnie z zasadami wysokiego dobrostanu. Niekorzystny wpływ obrotu przedubojowego obserwuje się szczególnie u drobiu, który charakteryzuje się wysoką wrażliwością na niekorzystne bodźce, które zwierzęta napotykają w czasie przemieszczania. 

• Drób narażony jest na wiele czynników stresujących: brak żywności i wody, ograniczenie naturalnych zachowań, zniszczenie hierarchii stadnej, ograniczenie powierzchni bytowej, ruch, wibracje, wstrząsy, hałas.

Efekt to nasilenie śmiertelności, straty masy ciała i uszkodzenia tuszek oraz pogorszenie jakości mięsa. Wśród czynników wpływających na ilość upadków oraz na uszkodzenia tuszek wyróżnia się sposób łapania ptaków, porę dnia chwytania ptaków i porę dnia przewozu, porę roku, ponadto czas przewozu i czas oczekiwania na rozładunek i umieszczenie na linii ubojowej, gęstość załadunku, jak również masę ciała, wiek i płeć. Przyjmuje się straty w masie ciała podczas przemieszczania na poziomie 0,2 – 0,5%/h.

W czasie obrotu przedubojowego drób jest narażony na różnego rodzaju uszkodzenia tuszek, które mogą być przyczyną dyskwalifikacji tuszki lub jej części. Złamania skrzydeł, zwichnięcia stawów biodrowych oraz złamania nóg, wraz z towarzyszącymi stłuczeniami, są dość często spotykane u drobiu rzeźnego. Uszkodzenia tuszek mogą wynosić wg różnych autorów nawet do 25%. Przyczyną może być nieostrożne obchodzenie się z drobiem podczas załadunku, wyładunku, ale także szamotanie się niespokojnych ptaków. Przy ręcznym chwytaniu drobiu odnotowuje się 4 – 6% ptaków z uszkodzeniami ciała, natomiast przy mechanicznym 1– 3%. Zmniejszeniu ulega liczba ptaków ze zwichniętym stawem biodrowym z 16,5% do 7% oraz ilość upadków w czasie transportu z 0,3 – 0,6% do 0,2%.

Niekorzystnym skutkiem stresu przedubojowego jest zachwianie tempa zmian poubojowych w mięsie i występowanie wad mięsa. 
Całkowite wyeliminowanie niekorzystnych skutków obrotu przedubojowego i transportu nie jest możliwe, natomiast konieczne jest ograniczenie tych strat. 

Rozwiązanie w zakresie technologii i organizacji przemieszczania indyków do zakładu drobiarskiego w celu poprawy dobrostanu zwierząt — ograniczenia urazów ptaków podczas procesu, w tym przy załadunku o ok. 60%. Mechanizacja załadunku i zmiana organizacji rozładunku z zachowaniem zasad ergonomii i bezpieczeństwa.
Operacja wpłynie na poprawę jakości mięsa dla wszystkich odbiorców produktów zakładu i zmniejszenie strat produkcyjnych i zmniejszenie marnowania żywności. 
Standaryzowana zabudowa klatkowa naczep przyczyni się do ograniczenia zużycia wody w procesach mycia i dezynfekcji o ok. 25%. 
Org./mech. procesu pozwoli na optymalne wykorzystanie urządzeń: skrócenie oczekiwania na załadunek i rozładunek, skrócenie czasów operacji o ok. 20%.
 

Działania podejmowane w ramach projektu

1. Opracowanie założeń konstrukcyjnych urządzenia do rozładunku i umieszczenia w strefie linii produkcyjnej – model CAD-3D.
2. Opracowanie układu sterowania urządzenia i dokumentacji konstrukcyjnej 2D prototypu. 
3. Zakup zespołów transportowych dostosowanych do przewożenia indyków.
4. Zakup zespołów do mechanicznego załadunku indyków- testy i ew. optymalizacji zabudowy klatkowej.
5. Platforma do przewożenia zespołów mechanicznego załadunku 
6. Modernizacja linii zawieszania indyków z urządzeniami wspierającymi rozładunek z systemami bezpieczeństwa, skrócenia czasu rozładunku, wykonanie prototypu urządzenia do mechanicznego rozładunku;
7. Poprawa bezpieczeństwa w zakresie bioasekuracji oraz warunków pracy operatorów w gospodarstwie członka grupy operacyjnej.
    

Streszczenie praktyki

Oczekiwanym wynikiem jest opracowanie i wdrożenie metody optymalizującej transport indyków od hodowców do zakładu drobiarskiego, przede wszystkim poprawa dobrostanu ptaków podczas załadunku na fermach, przemieszania i rozładunku ich w Zakładzie. Zakłada się, że mechanizacja procesu dzięki zastosowaniu urządzeń załadunkowych przyczyni się do wyeliminowania najpoważniejszych uszkodzeń oraz ograniczenia wszystkich urazów ptaków na tym etapie o ok. 60%.

Oczekiwanym wynikiem jest również poprawa ergonomii i bezpieczeństwa pracy w strefie rozładunku ptaków w Zakładzie. Poprawa warunków powinna przyczynić się również do poprawy dobrostanu ptaków w tym procesie. Podczas realizacji operacji zakłada się również testy i dostosowanie zabudowy klatkowej do przewozu ptaków w celu jej ujednolicenia i dostosowania do mechanicznego załadunku i rozładunku. Poprawiona konstrukcja umożliwi redukcje zużycia wody w procesie mycia. Ważnym aspektem operacji będzie opracowanie prototypu urządzenia do mechanizacji procesu rozładunku indyków z zabudowy kontenerowej na linię produkcyjną Zakładu. Powinno to wpłynąć na ułatwienie pracy operatorów oraz zmniejszenie stresu i urazów zwierząt.

Dodatkowe informacje

Ułatwienie we wdrożeniu uzyskanego wyniku może stanowić potwierdzony pozytywny efekt realizacji w postaci zmniejszenia strat wynikających z ograniczenia uszkodzeń, jakim ulegają indyki w procesach postępowania przedubojowego — załadunek, transport, rozładunek.

• Udoskonalenie procesów związanych z przemieszczaniem, rozładunkiem i umieszczaniem ptaków na linii produkcyjnej przyczyni się do zoptymalizowania tych procesów, ponadto wpłynie na bardziej efektywne wykorzystania środków transportowych, skrócenie przestojów, zmniejszenie zużycia wody w procesach mycia urządzeń dzięki optymalizacji zabudowy klatkowej.
• Skuteczniejsze mycie i dezynfekcja pozwoli na zmniejszenie ryzyka przenoszenia chorób zakaźnych ptaków.
• Zmniejszenie liczby urazów ptaków, ograniczenie stresu, skrócenie czasu operacyjnego w procesie załadunku i rozładunku oraz umieszczania indyków na linii produkcyjnej przyczyni się do poprawy dobrostanu zwierząt, polepszenia jakości produktów Zakładu i zmniejszenia strat produkcyjnych i marnowania żywności, co jest niezmiernie istotną kwestią dla kontrahentów Zakładu i konsumentów. 

Efekty operacji wpłyną również na zwiększenie opłacalności produkcji gospodarstw zajmujących się hodowlą indyków. Pozytywne aspekty rezultatów operacji powinny ułatwić upowszechnienie podobnych rozwiązań.